 |
|
Ihale Kime Kalir?
|
Bankacilik sektöründe de faaliyet gösteren basarili gruplarimiz ya bankalarini satiyorlar ya da ortakliga gidip sermaye ve stratejik yapilarini düzeltiyorlar. Bu kararlar is adamlarimizin çalkantili finans piyasalarinda güven arayisini yansitsa da dünyadaki gelismelerle çok ilgili.
UNCTAD'in (Birlesmis Milletler Ticaret ve Kalkinma Örgütü), 2006 yili Dünya Kalkinma Raporu'nun ortaya koydugu gelismeler bizi Türkiye'nin gelecegi konusunda yeniden düsünmeye zorluyor.
Dünya Kalkinma Raporu, dünya ekonomisinde bas döndürücü gelismelerin yasanmakta oldugunu ve ancak bu gelismeleri dogru degerlendirip ortaya çikan firsatlardan yararlanabilen ülke ve firmalarin gelecege umutlu bakabilecegini gösteriyor
* 2005 yilinda sirket birlesmeleri ve satin almalari (B&S) bir önceki yila göre % 88 artarak 716 milyar dolarlik bir büyüklüge eristi ve dogrudan yatirim (DY) toplaminin % 78'ini olusturdu.
* Portesi 1 milyar dolarin üzerinde 141 adet mega B&S islemi gerçeklesti ve öncelikle bu nedenle gelismis ülkelere giden yatirim miktari daha çok artti.
* Buna karsilik yeni firmalarin kurulmasi ve yeni kapasite yaratilmasini içeren yeni yatirimlarin (YY) toplami bir önceki yila göre % 40 azalarak 200 milyar dolara düstü.
* Yatirimlar öncelikle telekomünikasyon ve finans gibi hizmet sektörleriyle enerji ve diger temel girdileri üreten sektörlerde yogunlasti.
* Türkiye gibi 'gelisme yolundaki ülke' tanimina giren ülkelerin dis ülkelerdeki dogrudan yatirim toplami 2005'te 133 milyar dolara eriserek yeni bir rekor kirdi ve bu ülkelerin toplam dogrudan yatirim stoku 1.4 trilyonluk bir büyüklüge eristi.
* Çin ve Hindistan gibi ülkelerin çok uluslu sirketlerinin küresel pazardaki agirliklari artmaya basladi.
Bu sartlarda neden yabancilar Türk sirketlerini satin aliyorlar da Türk sirketleri yabanci sirketleri almiyor?
Çok partili demokrasiye geçildigi 1950' den bu yana ardi arkasi kesilmeyen ekonomik ve siyasi krizler Türk sirketlerini bitap düsürdü ve eritti. Bütün sektörlerde sermaye birikimi güdük kaldi. Bunun en belirgin oldugu yer bankacilik sektörüdür. Türk bankacilik sektörünün toplam sermayesi Almanya'daki adi duyulmamis bir eyalet bankasininkinden azdir.
Ikinci neden, Türkiye'de is yapmanin çok zor ve bezdirici olmasidir. Piyasa kosullarinin zorlugunu kasdetmiyorum. Dünyada kolay olan piyasa yoktur.
Sorun bakanliklarin ve mahalli idarelerin Türkiye' de is yapmayi bir eziyet haline getirmesidir. En büyügünden en küçügüne is adamlari karar verme mekanizmalarinin elinde rehinedir. Rüsvet ve yolsuzluk kapilarini açmak için kolay is yapma yollari bilerek ve isteyerek tikandi.
Bir üçüncü neden, genelde Türk is adamlarinin uluslararasi düsünmemesidir.
Dolayisiyla gruplarimizin finans sektöründen çikmasinin ana sebeplerinden biri de Turkiye’ nin yönetimine olan güvensizliktir. 1999’ dan beri IMF nin dayattigi program çökmeye mahkumdur. Merkez Bankasi Baskani ne kadar enflasyon hedefini öne sürse de gerçek baskadir: Dis borçlar katlanarak artmaktadir. Kurlarin yükselmesi yabanci yatirimciyi ürkütecektir ve kisa dönemli yüksek getiri imkani kalmayinca zincirleme Türkiye’ den çikma durumu ortaya çikabilir. Krizlere alisik is adamlarimiz bunun hazirligini yapmaktadir. Türkiye kuru düsük tutmaya ve borçlarin katlanip büyümesine yabancilar istedigi ve destekledigi müddetçe devam edebilir.
Bir devalüasyon veya kriz tarihi vermem mümkün degil ancak her saadet zincirinin bir sonu vardir. Saadet zinciri koptugunda Türkiye’ nin kalan zenginlikleri de oldukça ucuz fiyatlara kapatilcakaktir. Saadet zincirine alsmis olanlarin FED’ in dünyadaki fazla parayi çekme düsüncesinin incelenmesini öneririm.
Sn. Basbakan, Botas konusunda devlet iflas eder mi mümkün mü böyle birsey diye sormus. Mümkündür, Arjantin olmamak için günü kurtarmaktan vazgeçilmelidir.
Kisir bir döngünün içindeyiz. Ancak çelikten bir irade ülke için dogru olani yapabilir. Bu arada muhalefet partilerimiz de sanki bu sürecin tamamlanmasini bekler gibi göstermelik seçim hazirliklarina baslamis durumdalar. Sanki seçimleri kazanmak istemiyorlar…
Refah Partisi’ nin teskilatlandigi gibi hangi parti mahalle mahalle köy köy ekiplerle geziyor ve seçim çalismalarini bir dantel gibi isliyor?
Acaba onlar da mi hele bir ihale AKP’ ye kalsin, biz kurtarici rolünde geliriz diyorlar. Belki bunun için sadece cumhurbaskanligi seçimi öncesi hatirlanan irtica ve kirmizi çizgiler konularindan baska konulari tartismaya cesaret edemiyorlar. Mert TOKER |
Tarih
: 06.11.2006 |
|
Tüm
Makaleler |
|
|
|
|
 |
|
|
