 |
|
Gelismekte olan piyasalar hala risk altinda olabilir.
|
Fed Cuma günü müdahale ettigi halde Amerika piyasasi rahatlasa bile cari çigi olan gelismekte olan piyasalar için belirleyici olan carry trade durumu olacaktir.Carry trade yapanlar Cuma günkü hamleden sonra tekrar cesaretlenmis olabilirler.Ancak bence sorunlar bu hafta olmasa bile devam edecektir.Ben Goldman Sach'in aksine Fed'in Eylül'de genel faiz indirimine gidecegine inanmiyorum.Fed için enflasyonun önceligini koruduguna inaniyorum.
Dördüncü haftasini tamamlayan küresel dagalanma nasil baslayip nasil devam ediyorsa ayni biçimde önlemlerle karsilasiyor. Dalga ABD'den, konut sektöründeki riskli kredilerin geri ödenememesinden çikti, kredi piyasasina ve oradan tüm dünyaya ve piyasalara yayildi. Dünyanin en büyük ekonomisinin en temel piyasasindan çikan finansal dalgalanma simdi ayni sertlikte bir dalgakiranla karsi karsiya. Ilk önlem olarak ABD Merkez Bankasi basta olmak üzere piyasalara likidite enjekte edildi. Bu yolla verilen krediler 400 milyar dolara dayandi ve dalgayi yumusatici etki yapti.
Fed'in ikinci adimi
Ancak geçen persembe günü kötülesme tam bir panige dönüsünce, Asya piyasalari son 10 yilin en büyük düsüsünü yasayinca, carry trade islemleri hizla çözülünce ve yangin gelismekte olan piyasalari da sarinca, cuma günü ikinci önlem yine ABD Merkez Bankasi Fed'den geldi. Fed, piyasalarin da kendisinden bekledigi temel faizde indirime gitme yerine bir merkez bankasinin belki de en son yapacagini yapti. Temel faiz oranlarinda indirim yerine krizli dönemlerde ve nadir olarak gündeme gelen iskonto penceresinden kullandiracagi kredinin faizini düsürdü. "Finans piyasasi kosullari bozuldu ve siki kredi kosullari ile artan belirsizligin ekonomik büyümeyi sinirlandirmasi potansiyeli bulunmaktadir" diyen Fed, ekonomiye yönelik olumsuz etkileri gidermek için "gerektigi kadar hareket etmeye" hazir oldugunu belirtti. Yaptigi da, iskonto penceresinden verecegi kredinin faizini yarim puan düsürmekti.
Ama piyasalarin kaderini degistiren asil karar bu degildi. Bu borcu piyasaya Fed belli teminatlarla veriyordu. En iyi teminat da hazine kagitlari ve 3A kalitesine sahip diger saglam kagitlardi. Fed'in dalgalanma karsisinda yaptigi kolaylik ise bizzat soruna yol açan mortgage kagitlarini ve ona dayanan diger menkul kiymetleri de teminata kabul edecegini açiklamasiydi. Üstelik bu kredinin faizini 0.5 düsürerek yüzde 5.75'ten kullandiracak.
Yetmedi bir de kullanilacak kredinin vadesini 30 güne kadar çikardi. Hatta gerektiginde bu vadeyi uzatacagini da açikladi. Geneldeki egilim, bu kredinin bir gecelik vadeyle kullanilmasiydi. Çok nadir bir haftaya kadar kullandirilmisti.
Kisaca Fed bu karariyla piyasalara dedi ki, "Elinde yara almamis kagitlari getir, benden parayi al. Daha düsük faizle al, daha uzun vadeyle al. Yeterki piyasada stres ve likidite krizi yaratma."
Dogrudan soruna yöneldi
Böyle bir karar panik halindeki piyasalar için tam bir doping etkisi yapti. Bir yerde Fed'den bir adim bekleniyordu. Ancak bu kadar radikal ve kendisi için riskli bir adim beklenmiyordu. Fed karariyla dogrudan mortgage sorununun çözümüne yöneldi. Bunun gerekçesini de "Piyasada sorun var, likidite kayboldu ve bu, büyümeyi düsürecek" diye deklere etti.
Dolayisiyla ayni gerekçe yani büyümeyi düsürecek tesbiti önümüzdeki Fed toplantisinda faiz indiriminin altyapisini hazirladi. Küresel piyasalarda artik son karardan sonra Fed'in 18 Eylül'de yapacagi toplantida temel faiz oranini yüzde 5.25'ten düsürmeye baslayacagina kesin gözüyle bakiliyor. Tartisilan ve kestirilemeyen ise bunun yüzde 0.25 puan mi, yoksa 0.50 puan mi olacagi.
Geçici mi, kalici mi?
ABD Merkez Banksi cuma günkü açiklamasiyla sorunun farkinda oldugunu, önlem aldigini ve almaya da devam edecegini belirtti. Attigi bu adimla piyasalardaki beklentiyi degistirdi. Piyasalara önemli ölçüde güven de verdi. Bu adimin etkisi piyasalarda görülmeye devam edecek. Ancak bunun geçici mi kalici oldugunu yine zaman içinde, gerçeklesmelerle, karsilasilan olaylarla, yeni batis haberlerine piyasanin tepkisiyle anlayabilecegiz. Mert TOKER |
Tarih
: 20.08.2007 |
|
Tüm
Makaleler |
|
|
|
|
 |
|
|
